Mediacja

Mediacja

Ugodowe rozwiązywanie sporów, umożliwia stronom znalezienie odpowiedniego rozwiązania, które jest akceptowalne, a co najważniejsze możliwe do wykonania dla obu stron. Mediacja jest mało sformalizowanym postępowaniem, które zmierza do zawarcia ugody pomiędzy stronami konfliktu, przy udziale bezstronnego i neutralnego mediatora.

Mediacja w sprawach cywilnych jest w Polsce nowym rozwiązaniem. Nowelizacja wprowadzająca ja do Kodeksu postępowania cywilnego weszła w życie 10 grudnia 2005 r.
W wielu krajach ta instytucja jest stosowana z powodzeniem od lat. Powstają organizacje rządowe i pozarządowe popierające tę formę rozwiązywania konfliktów. Taką organizacją jest Społeczna Rada ds. Alternatywnych Metod Rozwiązywania Konfliktów i Sporów przy Ministrze Sprawiedliwości, która jest zespołem doradczym. Zadaniem Społecznej Rady jest opracowanie standardów prowadzenia mediacji oraz postępowania mediatora, a także tworzenie warunków umożliwiających rozwój alternatywnych metod rozwiązywania konfliktów. Niewątpliwie istnieje potrzeba określenia standardów prowadzenia mediacji. Mediacja z założenia ma być procedurą pozwalającą na swobodne działania stron. Mało sformalizowane kodeksowe zasady tej instytucji nie zwalniają nas ze stosowania zasad etycznych, które trudno byłoby zawrzeć w paragrafach. Wychodząc naprzeciw tej potrzebie w Ośrodku Mediacyjnym przy WZPP stworzono Kodeks Mediatora.

Poniższy schemat pomaga zrozumieć instytucję mediacji w sprawach cywilnych. pozwala a także zamieszczona na stronie prezentacja o mediacji. Rozróżniamy dwie zasadnicze podstawy mediacji:

• umowę o mediację zawartą pomiędzy stronami sporu (może być to zapis
  w umowie, że spory wynikłe na jej tle będą rozwiązywane w drodze mediacji)
• skierowania stron do mediacji przez sąd.

Mediacja na podstawie umowy

1. Zawarcie umowy o mediację. Sprawy w jakich dopuszczalne jest przeprowadzenie mediacji - sprawy, w których możliwe jest zawarcie ugody.
2. Złożenie mediatorowi wniosku o przeprowadzenie mediacji – przerwanie biegu przedawnienia.
3. Mediacja nie zostaje wszczęta mimo doręczenia wniosku, jeżeli:
   • stały mediator, w terminie tygodnia od dnia doręczenia mu wniosku o przeprowadzenie mediacji, odmówił przeprowadzenia mediacji,
   • strony zawarły umowę o mediację, w której wskazano jako mediatora osobę nie będącą stałym mediatorem, a osoba ta, w terminie tygodnia od dnia doręczenia jej wniosku o przeprowadzenie mediacji, odmówiła przeprowadzenia mediacji,
   • strony zawarły umowę o mediację bez wskazania mediatora i osoba, do której strona zwróciła się o przeprowadzenie mediacji, w terminie tygodnia od dnia doręczenia jej wniosku o przeprowadzenie mediacji, nie wyraziła zgody na przeprowadzenie mediacji albo druga strona w terminie tygodnia nie wyraziła zgody na osobę mediatora,
   • strony nie zawarły umowy o mediację, a druga strona nie wyraziła zgody na mediację.
4. Mediator niezwłocznie ustala miejsce i termin posiedzenia mediacyjnego, chyba że strony zgodzą się takiego postępowania nie przeprowadzać.
5. Mediator sporządza protokół z przebiegu mediacji.
6. Mediator składa protokół w sądzie wg właściwości ogólnej lub wyłącznej.
7. Sąd zatwierdza bądź odrzuca ugodę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym, lub też nadaje ugodzie klauzulę wykonalności jeżeli ugoda podlega wykonaniu w drodze egzekucji.
8. Na postanowienie w sprawie zatwierdzenia ugody przysługuje zażalenie do sądu drugiej instancji.

Mediacja na skutek skierowania przez sąd

1. Mediację prowadzi się przed wszczęciem postępowania, a za zgodą stron także w toku sprawy.
2. Skierowanie sprawy do postępowania mediacyjnego.
3. Koszty mediacji prowadzonej na skutek skierowania przez sąd wlicza się do kosztów procesu.
4. Wyznaczenie mediatora.
   • Sąd wyznacza mediatora z listy stałych mediatorów
   • Strony mogą nie wyrazić zgody na wyznaczonego mediatora i wskazać innego.
5. Mediacja taka winna zakończyć się w terminie miesiąca, chyba że sąd zdecyduje o jej przedłużeniu na zgodny wniosek stron.
6. Mediator niezwłocznie ustala miejsce i termin posiedzenia mediacyjnego, chyba że strony zgodzą się nie przeprowadzać takiego posiedzenia.
7. Mediator sporządza protokół z przebiegu mediacji.
8. Mediator składa protokół w sądzie który skierował strony do mediacji.
9. Sąd zatwierdza bądź odrzuca ugodę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym, lub też nadaje ugodzie klauzulę wykonalności jeżeli ugoda podlega wykonaniu w drodze egzekucji.
10. Na postanowienie w sprawie zatwierdzenia ugody przysługuje zażalenie do sądu drugiej instancji.
11. Jeżeli w toku postępowania zawarto ugodę przed mediatorem, sąd z urzędu zwraca stronie ¾ uiszczonego wpisu.